پژمان جوزی، رئیس هیاتمدیره انجمن صنعت ساختمان، در دومین روز از همایش «چشمانداز اقتصاد ایران ۱۴۰۵» و در سخنرانی با موضوع «صنعت ساختمان و سرمایهگذاری خارجی در پساتحریم» با اشاره به تغییر شرایط اقتصادی کشور نسبت به زمان پذیرش دعوت برای سخنرانی در این همایش، گفت: در آن زمان، اقتصاد کشور هرچند با تردید، اما به سمت امید حرکت میکرد و بسیاری از فعالان اقتصادی تصور میکردند در آستانه فصلی تازه قرار داریم؛ فصلی که کاهش تنشهای بینالمللی میتوانست زمینه را برای گسترش تجارت و افزایش سرمایهگذاری فراهم کند.
فرید قدیری، معاون سردبیر و دبیر بخش مسکن روزنامه دنیای اقتصاد، در دومین روز همایش «چشمانداز اقتصاد ایران ۱۴۰۵» با اشاره به آمار معاملات مسکن تهران توضیح داد: میانگین حجم ماهانه معاملات مسکن در سال ۱۴۰۳، یعنی سالی که علائم ریسک جنگ بهشدت تقویت شده بود، به حدود سههزار و ۵۰۰ واحد مسکونی در ماه رسید. از سال ۱۳۹۳ که آمار خریدوفروش آپارتمان در تهران بهصورت قابل رصد ثبت شده است، چنین رکود سنگینی کمسابقه بود و وضعیت سال ۱۴۰۳ حتی از سال قبل نیز نامناسبتر شد.
هر سال با شروع فصل جابهجایی، وام ودیعه مسکن دوباره به یکی از پررنگترین برنامههای حمایتی دولت برای مستاجران تبدیل میشود. امسال هم سقف این وام افزایش یافته و منابع بیشتری برای پرداخت آن در نظر گرفته شده است. با این حال، جزئیات این تسهیلات نشان میدهد. که آیا وامی با نرخ سود ۲۳ درصد، از منظر اقتصادی، یک ابزار حمایتی محسوب میشود؟
آمارهای وزارت راه و شهرسازی نشان میدهد از نیمه اردیبهشت تا ۲۸ تیرماه امسال بیش از ۳۱ هزار و ۵۰۰ فقره وام ودیعه به ارزش حدود ۷.۷ هزار میلیارد تومان به مستأجران پرداخت شده است. همچنین سقف کل منابع اختصاصیافته به این تسهیلات از ۲۰۰ هزار میلیارد تومان در سال گذشته به ۳۰۰ هزار میلیارد تومان افزایش یافته است.
خانههای حیاطدار، نورگیر و جادار زمانی یکی از مهمترین معیارهای خرید مسکن برای بسیاری از خانوارهای ایرانی بودند؛ اما امروز با جهش قیمت مسکن و کاهش قدرت خرید، بازار به سمت واحدهای کوچکمتراژ یا «میکروآپارتمانها» حرکت کرده است. واحدهایی که اگرچه سالهاست در برخی شهرهای بزرگ جهان رواج دارند، اما اکنون بیش از گذشته در بازار مسکن تهران نیز دیده میشوند.
مرکز پژوهشهای مجلس در تازهترین گزارش کارشناسی خود با عنوان «تنظیمگریهای معطوف به ودیعه مسکن در ایالات متحده و ارائه رهنمونهای سیاستی برای بخش استیجاری کشور»، به سراغ یکی از موضوعاتی رفته که در ایران کمتر مورد توجه قرار گرفته است؛ ودیعه مسکن یا همان پول پیش. این گزارش نشان میدهد حتی در آمریکا، که معمولاً از آن بهعنوان نماد اقتصاد بازار یاد میشود، روابط میان موجر و مستأجر کاملاً به سازوکار بازار سپرده نشده و برای موضوع ودیعه، مجموعهای از قواعد و ضوابط مشخص در نظر گرفته شده است. در این گزارش خبری، مهمترین نکات این مطالعه را به زبان ساده مرور میکنیم.
فرید قدیری، معاون سردبیر و دبیر بخش مسکن روزنامه دنیای اقتصاد، در بررسی وضعیت بازار مسکن پس از دو جنگ در سالهای ۱۴۰۳ و ۱۴۰۴، معتقد است ریسک سیاسی و جنگ به مهمترین بازیگردان این بازار تبدیل شده است. به گفته قدیری، نخستین اثر افزایش احتمال جنگ در سال ۱۴۰۳، تشدید رکود معاملاتی بود؛ بهطوری که میانگین معاملات ماهانه مسکن در تهران به حدود ۳۵۰۰ واحد رسید؛ کمترین سطح معاملات از زمان ثبت آمار رسمی بازار مسکن.